Kinkozan và bí mật nằm sau Gosu Blue!
Nhắc đến đồ gốm Satsuma thì không thể không nhắc đến Lò Kinkozan với Nghệ nhân nổi tiếng Yabu Meizan.
Satsuma được những người thợ gốm có nguồn gốc từ Hàn Quốc đến phát triển ở Satsuma – Miền Nam Nhật Bản.
Suốt thế kỷ 18-19 sản phẩm do Satsuma thực hiện được giới sưu tầm Phương Tây yêu thích và săn đón. Đây là khoản lợi rất lớn dành riêng cho Lãnh Chúa Satsuma.
Đến khi Nhật Hoàng Minh Trị lên ngôi thì biến cố bắt đầu xảy ra đối với Lãnh Chúa Satsuma và đồ gốm ở nơi này. Nhật Hoàng thực hiện chính sách Duy Tân và phá vỡ quyền lợi cát cứ của các Lãnh Chúa Địa Phương. Satsuma cũng giống các vùng khác hợp nhất thành Đế Quốc Đại Nhật Bản.
Lãnh Chúa Satsuma không hài lòng với chính sách này nên đã mượn một cơ hội tiến cống cho Hoàng Gia để thực hiện mưu đồ Ám Sát.
Dòng sản phẩm được lựa chọn để tiến cống là Satsuma – Gosu Blue do Lò Kinkozan thực hiện.
Điều gì làm cho dòng sản phẩm tiến cống này trở thành đặc biệt???
Thế hệ sưu tầm tiếp theo luôn săn đón và đều nhận được thứ ngụy tạo Gosu Blue. Thứ nhất đó chính là bí mật về nguyên liệu cấu tạo lên Gosu Blue. Thứ 2 là cuộc mưu sát không thành dẫn tới Lãnh Chúa Satsuma bị bắt. Lò gốm Kinkozan cũng bị ảnh hưởng buộc phải đóng cửa.
Nguyên liệu để tạo ra bộ sản phẩm tiến cống Nhật Hoàng Minh Trị đều từ Thất Bảo tạo ra.
Gosu Blue – Ngũ Sắc Xanh (Gosu – Ngũ Sắc và Blue – Xanh Lam).
Để tạo ra màu men Xanh Lam có thể dùng oxide Đồng; Tro của Lá Cây hoặc oxide Cô Ban. Nhưng Nghệ Nhân Meizan đã không sử dụng 3 loại trên. Ông sử dụng một trong Thất Bảo để tạo ra màu Xanh Lam Vĩnh Cửu – Lapis Lazuli – Ngọc Lưu Ly.
Ngoại trừ Ngọc Lưu Ly tạo ra màu Lam thì còn có Vàng; San Hô Đỏ; Ngọc Trai…và Thất Bảo khác để làm nguyên liệu tạo màu sắc.
Bộ sản phẩm Gosu Blue của Lò Kinkozan là duy nhất. Không hề có sản phẩm thứ 2 là vì Lò Kinkozan bị buộc phải đóng cửa vĩnh viễn.
Để không gián đoạn món lợi béo bở xuất khẩu Satsuma Ware sang Phương Tây, đồ gốm Satsuma vẫn được thực hiện nhưng là ở Kyoto; Tokyo; Nagoya và Yokohama.
Gosu Blue trên thị trường phần lớn được sản xuất ở 4 địa danh mà tôi vừa liệt kê.
Lapis hiện tại được sử dụng rất nhiều trong men gốm sứ. Nó không còn là bí mật như trước kia nữa. Đây được xem là nguyên liệu cao cấp nhất dành cho men có màu Xanh Lam!
Nguồn: Góm Hoa Bên Hiên Nhà

